Obsesif - Kompülsif Bozukluk

Belirti, bulgu ve yakınmaların başında istenmeyen düşünceler ve hareketler yer alır. Bunlar hastaya yabancıdır. Hasta saçma olduğunu bilir, sürekli olarak karşı çıkar ve savaşır. Ancak tüm çabalara rağmen düşünce ve hareketler etkinliğini sürdürür. Kaygı düzeyi giderek yükselir, panik olur.

En sık kuşku, hastalık, sayma ve metafizik içerikli obsesyonlar(takıntılar) görülür.

Kuşku obsesyonlarında hasta sürekli kararsız ve tereddütlüdür. Evden çıkmaktan, iş yapmaktan, eşyalara dokunmaktan kaçınmaya çalışır. Kapıları, pencereleri,hava gazını, elektrik düğmelerini sürekli kontrol eder. Örneğin ütüyü fişten çekip çekmediğine ilişkin kararsızlığı nedeniyle evden ütüyü yanına alarak çıkar.

Hastalık obsesyonları, değişik toplumlarda ve zamanlarda farklı içerikte ortaya çıkar. Ülkemizde en yaygın olanlar akıl hastalığı, kalp hastalıkları, kanser, AIDS ve eşcinsellik obsesyonlarıdır.

Sayma obsesyonu olanlarda kimi sayıların önemi ve uğuru vardır. Bir davranışa başlamadan önce o sayıya kadar sayılır. Sayım tekrarlanır davranış ertelenir. Ayrıca evlerin, paraların numaralarına, plakalara dikkat edilir.

Kompulsiyonlar(saplantılar) hastanın gereksiz ve saçma olduğunu bilmesine karşın, belirli düzen içinde yapılan, bitmek tükenmek bilmeyen hareketlerdir. Hasta bu hareketleri engellemeye çalışırsa kaygı düzeyi yükselir, panik ortaya çıkar.

En sık görülen kompulsiyonların başında kirden, mikroptan, pislikten kurtulmak için sık sık el yıkama, yıkanma, eşyaların yıkanıp temizlenmesi yer alır. Bulaşıkları, çamaşırları hatta sebze meyveleri tekrar tekrar deterjanlı sularla temizlerler.

Obsesyon ve kompulsiyonlar kaygı, endişe, korku, sıkıntı nedenidirler. Günlük yaşamı olumsuz etkiler. Hasta gerçek yaşamın dışına sürüklenir.